systemctl Komut Oluşturucu

## systemctl nedir?

`systemctl`, systemd sistem ve hizmet yöneticisini kontrol eder. Modern Linux dağıtımlarında hizmetleri (birimleri) başlatmanın, durdurmanın, etkinleştirmenin ve incelemenin standart yoludur.

## Nasıl Kullanılır

1. **Modu Ayarlayın**: Sistem yöneticisi yerine kullanıcı başına yönetici üzerinde işlem yapmak için `--user` seçeneğini değiştirin. 2. **Bir Alt Komut Seçin**: Ne yapmak istediğinizi seçin — `start`, `stop`, `status`, `enable` vb. 3. **Birim Girin**: Birim adını girin (örneğin `nginx` veya `ssh.service`). 4. **Kopyala & Çalıştır**: Üretilen komutu terminalinize kopyalayın.

### `start` / `stop` / `restart` / `reload` Bir birimi başlatır, durdurur, yeniden başlatır veya yeniden yükler. `restart` durdurup tekrar başlatır; `reload` hizmetten yeniden başlatmadan yapılandırmasını yeniden okumasını ister.

### `enable` / `disable` Bir birimin önyüklemede otomatik başlamasını işaretler (`enable`) veya bu otomatik başlatmayı kaldırır (`disable`). Birimi hemen başlatmak/durdurmak için `--now` ile birlikte kullanın.

### `status` Bir birim için çalışma zamanı durumunu, son günlük satırlarını ve ana PID'yi gösterir.

### `--user` Sistem yöneticisi yerine kullanıcı systemd yöneticisi (kullanıcı başına hizmetler) üzerinde işlem yapar.

### `--now` (enable/disable ile) `enable` ile kullanıldığında birimi hemen de başlatır; `disable` ile birlikte hemen durdurur.

### `-f` Zorla (enable/disable) Bir birim dosyasını değiştirirken çakışan sembolik bağlantıları geçersiz kılar.

### `--no-block` İşlem bitene kadar beklemez — betiklerde kullanışlıdır.

### `-q` Sessiz İnsan tarafından okunabilir durum ipuçlarını gizler.

### `--no-pager` Çıktıyı bir sayfalayıcı başlatmadan yönlendirir (betikler ve CI için harika).

### `--no-legend` (status ile) Durum çıktısında sütun efsanesini/başlığını gizler.